SafeDesk.plSafeDesk.pl

Jak obliczyć ekwiwalent za pranie odzieży roboczej?

Ekwiwalent za pranie wypłaca się w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika (art. 237⁹ § 3 Kodeksu pracy) — przepisy nie podają kwoty ani stawki. W praktyce koszt jednego prania liczy się jako sumę energii, wody ze ściekami, środków piorących i ewentualnie amortyzacji pralki, a ekwiwalent miesięczny — jako ten koszt pomnożony przez liczbę prań wynikającą z warunków pracy.

Kalkulator

Stan prawny i normalizacyjny na dzień . Materiał informacyjny — nie zastępuje oceny ryzyka zawodowego ani opinii służby BHP.

Kalkulator ekwiwalentu za pranie

Wpisz dane z rachunków i instrukcji pralki. Kalkulator liczy w przeglądarce — nic nie wysyłamy ani nie zapisujemy.

Wynika z warunków pracy na stanowisku.

Z etykiety lub instrukcji pralki; doliczysz suszenie w suszarce, jeśli pracownik z niej korzysta.

Z rachunku za prąd, brutto, z opłatami dystrybucyjnymi.

Z instrukcji pralki.

Z rachunku: woda + odprowadzenie ścieków, brutto.

Cena opakowania podzielona przez liczbę prań.

Cena pralki podzielona przez przewidywaną liczbę cykli.

Ekwiwalent za pranie

Wpisz liczbę prań i koszty z rachunków — wynik pojawi się tutaj.

Z czego składa się koszt prania

  • Energia — zużycie na cykl z etykiety lub instrukcji pralki razy cena 1 kWh z rachunku (z opłatami dystrybucyjnymi).
  • Woda i ścieki — litry na cykl przeliczone na m³ razy łączna cena wody i odprowadzenia ścieków.
  • Środki piorące — cena opakowania podzielona przez liczbę prań, na które wystarcza.
  • Amortyzacja pralki — opcjonalnie, jeśli zasady wewnętrzne ją uwzględniają.

Liczbę prań w miesiącu ustala się z warunków na stanowisku: inaczej brudzi się odzież w kuchni, inaczej w biurze magazynu. Kalkulację, częstotliwość prania i tryb wypłaty warto opisać w przepisach wewnętrznych — pola takiego dokumentu znajdziesz we wzorze zasad wypłaty ekwiwalentu za pranie.

Najczęstsze pytania

Kiedy pracownikowi należy się ekwiwalent za pranie?

Wtedy, gdy pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej i pranie wykonuje pracownik. Zasadą pozostaje, że za pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie odzieży roboczej i ŚOI odpowiada pracodawca (art. 237⁹ § 2 KP); powierzenie prania pracownikowi jest możliwe wyłącznie z wypłatą ekwiwalentu (art. 237⁹ § 3 KP).

Czy jest ustawowa stawka ekwiwalentu za pranie na 2026 rok?

Nie. Kodeks pracy wymaga, by ekwiwalent odpowiadał kosztom poniesionym przez pracownika, ale nie określa kwoty ani sposobu wyliczenia. W praktyce pracodawca opisuje zasady wypłaty w przepisach wewnętrznych i opiera wysokość na kalkulacji kosztów — warto ją okresowo aktualizować, np. po zmianie cen energii lub wody.

Czy można powierzyć pracownikowi pranie odzieży skażonej?

Nie. Powierzanie pracownikowi prania, konserwacji, odpylania i odkażania przedmiotów skażonych środkami chemicznymi, promieniotwórczymi lub materiałami biologicznie zakaźnymi jest niedopuszczalne (art. 237¹⁰ § 2 KP), a takie przedmioty przechowuje się wyłącznie w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę (art. 237¹⁰ § 1 KP).

Czym ekwiwalent za pranie różni się od ekwiwalentu za własną odzież?

To dwa odrębne świadczenia. Ekwiwalent za pranie pokrywa koszty prania odzieży roboczej (art. 237⁹ § 3 KP). Ekwiwalent za używanie własnej odzieży i obuwia roboczego przysługuje pracownikowi, który za swoją zgodą używa ich na stanowisku, na którym pracodawca to dopuścił (art. 237⁷ § 2 KP), i uwzględnia ich aktualne ceny (art. 237⁷ § 4 KP). Nie dotyczy to m.in. stanowisk z bezpośrednią obsługą maszyn ani prac powodujących intensywne brudzenie lub skażenie odzieży (art. 237⁷ § 3 KP).

Gdzie przechowywać dokumenty o wypłacie ekwiwalentu?

§ 6 pkt 4 rozporządzenia o dokumentacji pracowniczej każe prowadzić w dokumentacji pracownika kartę ewidencji przydziału odzieży i obuwia roboczego oraz ŚOI, a także dokumenty związane z wypłatą ekwiwalentu za używanie własnej odzieży i obuwia oraz ich pranie i konserwację. Przepis odsyła do art. 237⁶ i 237⁷ KP i nie wymienia wprost ekwiwalentu za pranie odzieży roboczej z art. 237⁹ § 3 KP — w praktyce dokumenty tego ekwiwalentu przechowuje się tak samo, razem z kartą ewidencji przydziału.

Podstawa prawna i normy

Przepis / normaCo stanowi
Kodeks pracy, art. 237⁹ § 3t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, może je wykonywać pracownik — pod warunkiem wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika.
Kodeks pracy, art. 237⁹ § 2t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Pracodawca zapewnia, aby stosowane środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze zachowały właściwości ochronne i użytkowe; odpowiada za pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie.
Kodeks pracy, art. 237¹⁰ § 1t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Pracodawca zapewnia, aby środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, które w procesie pracy uległy skażeniu środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi, były przechowywane wyłącznie w miejscu przez niego wyznaczonym.
Kodeks pracy, art. 237¹⁰ § 2t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Powierzanie pracownikowi prania, konserwacji, odpylania i odkażania przedmiotów skażonych środkami chemicznymi, promieniotwórczymi lub materiałami biologicznie zakaźnymi jest niedopuszczalne.
Kodeks pracy, art. 237⁷ § 2t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Pracodawca może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników własnej odzieży i obuwia roboczego — wyłącznie za zgodą pracownika.
Kodeks pracy, art. 237⁷ § 4t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245Pracownikowi używającemu własnej odzieży i obuwia roboczego przysługuje ekwiwalent pieniężny w wysokości uwzględniającej ich aktualne ceny.
Rozporządzenie MRPiPS z 10.12.2018 w sprawie dokumentacji pracowniczej, § 6 pkt 4t.j. Dz.U. 2026 poz. 474Pracodawca prowadzi oddzielnie dla każdego pracownika kartę ewidencji przydziału odzieży i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej, a także dokumenty związane z wypłatą ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży i obuwia oraz ich pranie i konserwację.

Powiązane wzory i tabele